TrochęTechniki

Tagi: wc, water cooling, chłodzenie, radiator, podzespoły

Karta graficzna odmawia posłuszeństwa, a na procesorze można usmażyć jajecznicę? Co robić w takim przypadku? Pomoże nam już tylko jedno: chłodzenie cieczą.

Autor: Michał Wierzbicki/Chip.pl

Poniższy poradnik ma za zadanie przybliżyć zagadnienie chłodzenia wodnego nie tylko tym, którzy mają problemy z przegrzewaniem się komputera, ale także overclockerom. Pomimo, iż podkręcanie komponentów staje się rzeczą coraz bardziej popularną, chłodzenie cieczą wciąż jest rzadkością.

Nie da się jednak omówić Water Coolingu bez opisania innych rodzajów chłodzenia.

Uff, jak gorąco! Przeczytaj poradnik i dowiedz się, jak schłodzić swój komputer!

Chłodzenie pasywne

Podstawą chłodzenia pasywnego jest radiator. Jest to specjalny kawałek metalu lub stopów, który odpowiednio ukształtowany odprowadza ciepło z poszczególnych elementów. Najczęściej posiada żebra, które szybko oddają ciepło do otoczenia. W ten sposób chłodzić można procesory, karty graficzne czy chipsety płyt głównych. Do układu takiego bywają dołączone heat pipe’y czyli rurki (najczęściej miedziane), w których płynie ciecz. Pod wpływem gorąca ciecz skrapla się, a następnie osiada na zimniejszej części rurki i oddaje ciepło. Rurki takie wykorzystane są także w chłodzeniu aktywnym.

Dla kogo?
Niewątpliwą zaletą takiego rozwiązania jest cicha praca i brak potrzeby dodatkowego zasilania. Przy zadaniach, które wymagają dużej mocy obliczeniowej radiator nie jest już jednak wystarczający. Z tego tez powodu chłodzenie pasywne można polecić osobom, które cenią sobie ciszę, a komputera używają głównie do pracy.

Chłodzenie aktywne

To chłodzenie za pomocą coolera (wentylatora) i radiatora jednocześnie. Radiator zbiera ciepło z chłodzonego komponentu i oddaje je do coolera, który następnie wydmuchuje je na zewnątrz.

W starszych typach coolerów prędkość była stała, w nowych dopasowuje się do obciążenia. Istnieje także możliwość manualnego jej ustawienia. Chłodzenie takie jest przeznaczone dla większości użytkowników i najczęściej wykorzystywane przez producentów sprzętu.

Chłodzenie aktywne karty graficznej - Arctic Cooling Accelero Xtreme.

Wymiana seryjnego chłodzenia na wydajniejszy układ często skutkuje zwiększeniem wydajności i cichszą pracą. W takim przypadku można pokusić się o niewielkie podkręcenie danego komponentu np. procesora.

Dla kogo?
Chłodzenie powietrzem wystarczy zarówno do pracy, jak i rozrywki. Jest najpopularniejszym rodzajem chłodzenia. Wydajne chłodzenie wystarczy także do niewielkiego OC. Przy mocniejszym, potrzeba będzie czegoś lepszego i bardziej wydajnego: chłodzenie wodne.

Chłodzenie cieczą

Skoro cieczą można chłodzić silnik samochodu, czemu nie zrobić tego samego z podzespołami komputerowymi? Z takiego założenia wyszli producenci układów do water coolingu.

Chłodzenie cieczą (WC – Water Cooling), jest metodą stosunkowo nową. Na początku była stosowana przez entuzjastów podkręcania i składana samodzielnie z różnych komponentów. Dziś każdy ma do niej dostęp.

Chłodzenie wodne zainstalowane w... Xboxie 360. Autorem pomysłu jest Dano2k0 - użytkownik forum Xbox-scene.

Jak to działa?

Chłodzenie składa się z kilku elementów takich jak:
- Blok chłodzący
- Chłodnica
- Pompka
- Zbiornik wyrównawczy (rezerwuar)
- Węże
- Czynnik chłodzący

Zasada działania jest prosta: blok chłodzący odbiera ciepło od danego komponentu i transportuje je czynnikiem chłodzącym (cieczą) do chłodnicy, która oddaje ciepło na zewnątrz, do otoczenia. Następnie ciecz dostarczona jest do zbiornika wyrównawczego. Pompka (niekiedy zanurzona w zbiorniku wyrównawczym) znów przekazuje ciecz do bloku chłodzącego i sytuacja się powtarza. Niekiedy pompka może przekazywać ciecz do chłodnicy, a dopiero potem do bloków chłodzących. Zapewnia to niską temperaturę cieczy tuż przed odebraniem ciepła od poszczególnych komponentów.

Za i przeciw

Podstawowym plusem jest oszczędność prądu – wentylator, który chłodzi poszczególne elementy pobiera dużo więcej prądu niż pompka i niewielkie wentylatory, które wydmuchują ciepło na zewnątrz obudowy. Szczególnie jest to zauważalne w czasie obciążenia.

Innym plusem jest możliwość lepszego podkręcenia podzespołów. Ponieważ chłodzenie wodne jest dużo bardziej wydajne niż chłodzenie powietrzem, można pokusić się o podkręcenie karty graficznej czy też procesora w większym stopniu niż ma to miejsce w chłodzeniu powietrzem.

Za chłodzeniem wodnym przemawia także cisza. W układzie takim hałas generuje jedynie pompka i wentylatorki od chłodnicy. Oczywiście rozwiązanie takie ma też minusy.

Jeżeli nie używamy specjalnych płynów lub płynów niskiej jakości, możemy spotkać się z glonami. Innym – choć bardzo rzadkim problemem – może być rdza. Dotyczy to głównie układów o niskiej jakości. Należy wtedy do wody dodać środków antykorozyjnych. Korozja, która jest pozostawiona sama sobie, szybko się rozprzestrzeni. Lepsze – i droższe – materiały, są zrobione ze stopów nierdzewnych.

Ostatnim minusem jest czyszczenie. Chociaż układ czyści się nieczęsto – a przynajmniej rzadziej niż w przypadku chłodzenia powietrzem – czynność ta może nastręczać pewnych problemów. Do wody dolewa się wtedy różnych substancji czyszczących np. płynu do mycia garnków czy nawet środków żrących o niewielkim stężeniu. Układ pracujący w ten sposób należy pozostawić na 10 minut. Następnie trzeba go rozłożyć i uzupełnić nowym chłodziwem.

Dobrze zamontowany układ, do którego zostały dolane środki chroniące przed rozwojem życia biologicznego potrafi działać i wyglądać dobrze nawet powyżej roku. Nie zmienia to faktu, że ciecz trzeba wymieniać.

Istnieją także cudowne płyny typu all-in-one, które zapobiegają wszystkim nieprzyjemnością. Przykładem takiego środka jest Feser One.

Bloki

Bloki są ważną częścią instalacji. Od ich wydajności zależy, ile ciepła przejmą. Istnieje wiele rodzajów bloków. Istotne i najczęściej wykorzystywane są jednak tylko trzy.

Blok CPU
Ważnym parametrem bloku CPU jest ilość ciepła, które może on odebrać. W tym celu należy udać się na portale testujące tego rodzaju sprzęt. Poza tym trzeba uważać czy dany blok pasuje pod nasz procesor.

Blok procesora

Blok GFX
Jest to blok, który montowany jest na karcie graficznej. Istnieją dwa rodzaje tego typu urządzeń: full cover i klasyczny.

W pierwszym przypadku blok chłodzi również pamięci i – czasami – sekcje zasiania. Poważnym minusem jest jednak to, że pasuje tylko do jednego modelu karty graficznej, a więc po jej wymianie musimy również wymienić blok, co nie jest małym wydatkiem. Urządzenie full cover kosztuje bowiem około 500 zł.

Klasyczny blok chłodzi tylko GPU jest więc rozsądniejszym i tańszym (o nawet 300 zł) rozwiązaniem.

Blok SB i NB
Czyli bloki chłodzące mostki północne (north bridge) i południowe (south bridge) płyty głównej. Wystarcza najtańsze układy, odporne na korozję.

Komentarze (0)

• Trwa ładowanie

  

  Zaloguj się aby komentować

  Zaloguj się » Zarejestruj się » Zaloguj

  Wyślij